Ο θεσμός του Κτηματολογικού Διαμεσολαβητή – Περιπτώσεις που απαιτείται υποχρεωτικά η Διαμεσολάβηση

Δημοσιεύθηκε στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως (ΦΕΚ Β΄6444/31.12.2021) η κοινή υπουργική απόφαση για τη λειτουργία του θεσμού του Κτηματολογικού Διαμεσολαβητή, που θεσπίστηκε με το άρθρο 8 του Ν. 4821/2021. Σύμφωνα με την απόφαση αυτή το Ειδικό Μητρώο Κτηματολογικών Διαμεσολαβητών τηρείται σε ηλεκτρονική μορφή και εγγράφονται σε αυτό διαμεσολαβητές ανά Περιφέρεια Πρωτοδικείου από την Κεντρική Επιτροπή Διαμεσολάβησης.

Ποια προβλήματα επιλύει;

Μετά την ολοκλήρωση του Κτηματολογίου, προκειμένου το κράτος να διευκολύνει τους πολίτες σε περαιτέρω μεταβιβάσεις, προβλέπει τη δυνατότητα να επιλύονται διαφορές μεταξύ ιδιοκτητών, που θα προκύψουν από την εσφαλμένη καταγραφή των δικαιωμάτων και της ιδιοκτησίας τους, με τη συνδρομή ιδιωτών διαμεσολαβητών – δικηγόρων. Στη διαδικασία της διαμεσολάβησης θα συνδράμουν και διαπιστευμένοι μηχανικοί, προκειμένου να γίνουν τυχόν διορθώσεις των γεωμετρικών στοιχείων των ακινήτων. Στόχος είναι η ταχύτερη και ορθή καταγραφή του δικαιώματος των δικαιούχων και η ορθή απεικόνιση των ορίων και του εμβαδού των ιδιοκτησιών.

Τι είναι η διαμεσολάβηση;

Η διαμεσολάβηση είναι μια μέθοδος εξωδικαστικής επίλυσης ιδιωτικών διαφορών, στην οποία τα μέρη, με τη βοήθεια και συνδρομή του διαμεσολαβητή, δηλαδή, ενός τρίτου, ανεξάρτητου και ουδέτερου ως προς τα μέρη προσώπου, επιχειρούν να καταλήξουν μέσω της διαπραγμάτευσης μεταξύ τους, σε μία βιώσιμη και αμοιβαία ικανοποιητική διευθέτηση της διαφοράς τους.

Πότε ξεκινάει;

Η έναρξη της υποχρέωσης προσφυγής σε αρχική συνεδρία διαμεσολάβησης της περ. δ) της παρ. 2 του άρθρου 6 του ν. 2664/1998 (Α’ 75) ορίζεται η 1η Απριλίου 2022.

Τι είναι ο Κτηματολογικός Διαμεσολαβητής;

Είναι ο Διαπιστευμένος Διαμεσολαβητής του Υπουργείου Δικαιοσύνης, ο οποίος ολοκλήρωσε επιπλέον το πρόγραμμα εκπαίδευσης διάρκειας τουλάχιστον 20 ωρών, το οποίο διενεργείται από φορέα διά ζώσης ή με σύγχρονη εξ αποστάσεως εκπαίδευση ή συνδυαστικά και περιλαμβάνει κατ’ ελάχιστο την κατάρτιση των συμμετεχόντων σε θέματα που αφορούν ιδίως το εμπράγματο δίκαιο, τους ν. 2308/1995 και ν. 2664/1998, την εκπαίδευση σε τεχνικά ζητήματα που αφορούν την καταχώριση εγγραπτέων πράξεων στο Κτηματολόγιο και ιδίως στη διαδικασία και τις προϋποθέσεις διόρθωσης ανακριβούς πρώτης δήλωσης, και τη χρήση των ηλεκτρονικών υπηρεσιών του φορέα «Ελληνικό Κτηματολόγιο».

Σε ποιες περιπτώσεις απαιτείται υποχρεωτικά η διαμεσολάβηση;

Σύμφωνα με την προσφάτως εισαχθείσα ρύθμιση του άρθρου 8 του Ν. 4821/2021:

(α) πριν από τη συζήτηση της αγωγής και επί ποινή απαραδέκτου της συζήτησης, ο ενάγων οφείλει να καλέσει, με την αγωγή ή με ιδιαίτερο δικόγραφο, όλους τους εναγόμενους σε υποχρεωτική αρχική συνεδρία (ΥΑΣ) διαμεσολάβησης,

(β) η ΥΑΣ διεξάγεται ενώπιον κτηματολογικού διαμεσολαβητή που επιλέγεται από ειδικό μητρώο, το οποίο καταρτίζεται και τηρείται σε ηλεκτρονική μορφή από την Κεντρική Επιτροπή Διαμεσολάβησης.

(γ) η διαδικασία της διαμεσολάβησης είναι υποχρεωτική για όλα τα δικόγραφα των αγωγών που κατατίθενται από την έναρξη ισχύος της, ανεξάρτητα από την αξία του αντικειμένου της διαφοράς, δηλαδή αφορά και αγωγές ενώπιον του Μονομελούς Πρωτοδικείου με αξία αντικειμένου κάτω των € 30.000. Δεν απαιτείται στις αγωγές με αναγκαίο διάδικο το Δημόσιο, ΟΤΑ ή άλλο ΝΠΔΔ

(δ) Σε περίπτωση επίτευξης συμφωνίας, το πρακτικό του διαμεσολαβητή καταχωρίζεται στο κτηματολογικό φύλλο και διορθώνεται η ανακριβής κτηματολογική εγγραφή.

(ε) Εάν με την αγωγή ζητούνται και γεωμετρικές μεταβολές στα κτηματολογικά διαγράμματα, επισυνάπτονται στο πρακτικό διαμεσολάβησης, επί ποινή ακυρότητας, το τοπογραφικό διάγραμμα γεωμετρικών μεταβολών και το αποδεικτικό ηλεκτρονικής υποβολής του στην ηλεκτρονική βάση του Φορέα.

(στ) Η επίλυση της διαφοράς απαγορεύεται να υποκρύπτει άτυπη μεταβίβαση του ακινήτου και υπόκειται σε διάρρηξη κατά τους όρους του Αστικού Κώδικα.

(ζ) Ως προς τα ζητήματα σχετικά με τη διαδικασία της υποχρεωτικής αρχικής συνεδρίας διαμεσολάβησης το περιεχόμενο και την ισχύ του πρακτικού διαμεσολάβησης εφαρμόζονται αναλόγως οι διατάξεις του ν. 4640/2019 αντίστοιχα.